Politici van de meeste fracties in het Europees Parlement zijn geïrriteerd dat de post van speciaal EU-gezant voor godsdienstvrijheid al zowat drie jaar onbezet is. Daarmee geeft de Europese Unie ‘de verkeerde boodschap af’.

beeld Haidar Hamdani / afp
De Europese Commissie moet zo snel mogelijk weer zo’n gezant benoemen. Die oproep komt van de parlementaire ‘Intergroep voor Vrijheid van Godsdienst of Geloof en Religieuze Tolerantie’, die dinsdag in Brussel een rapport publiceerde.
Volgens covoorzitter van de intergroep Peter van Dalen (Nederland, ChristenUnie) heeft de Europese Commissie een maand geleden toegezegd dat er ‘binnen enkele weken’ een nieuwe gezant zou zijn. In 2016 werd de Slowaak Jan Figel de eerste speciaal gezant voor godsdienstvrijheid, tot 2019. Daarna duurde het anderhalf jaar voor er een opvolger was. Die stapte na vier maanden alweer op. Dat was in september vorig jaar.
Tekst loopt door onder de advertentie
En dat terwijl de rol van de speciaal gezant belangrijk was onder meer bij de vrijlating van Asia Bibi in Pakistan. Ook bleek dat de speciaal gezant kan zorgen dat godsdienstvrijheid op de Europese agenda staat.
Het gaat slecht met de godsdienstvrijheid in de wereld, zegt het rapport. In Midden-Afrika leven van Mali tot Mozambique een miljard mensen onder de dreiging van oprukkende islamterreur, zei Marcela Szymanski van de hulporganisatie Kerk in Nood bij de presentatie. In het grootste land van Afrika qua bevolking, Nigeria, heeft alleen het zuidwesten nog niet met terreur te maken. Elders in het land worden ISIS-vlaggen geplant, dorpen platgebrand, christenen onthoofd, vrouwen en meisjes verkracht. Szymanski sprak van ‘genocide’.
verslechterd
Het rapport noemt elf landen waar de situatie rond godsdienstvrijheid de afgelopen jaren sterk is verslechterd: India, China, Nigeria, Iran, Pakistan, Algerije, Myanmar, Turkije, Eritrea, Vietnam en Afghanistan.
De Europese Unie doet veel te weinig om de vrijheid van godsdienst wereldwijd te bevorderen, zegt het rapport. ‘Veel te vaak wint de koopman het van de dominee’, zei Europarlementariër Van Dalen.
De ‘intergroep’ noemt handelsvoorrechten voor landen buiten de EU als voorbeeld. Op papier geldt als voorwaarde dat zo’n land de mensenrechten respecteert, maar in de praktijk maakt de EU dat vrijwel nooit hard. Zo werd de handelsrelatie met Pakistan gewoon verlengd in de tijd dat de bekende Asia Bibi en andere christenen in het land hun leven niet zeker waren. Het rapport beveelt aan dat de EU de voorwaarden veel concreter en ook meetbaar maakt.
vrijblijvend
Volgens het rapport is er in de Europese Unie een tendens om religie als iets bijkomstigs en vrijblijvends te beschouwen. Van Dalen noemt het recht op vrije abortus en lhbt-rechten als voorbeelden die ook in het Europees Parlement belangrijker gevonden worden.
Wel gaat er later dit jaar een delegatie van het Europees Parlement naar Pakistan, waarbij ook de blasfemiewetgeving – waar christenen en afvallige moslims veel last van hebben – hoog op de agenda staat.
Verenigde Naties
De ‘intergroep’ wil via het Europees Parlement dit onderwerp ook aankaarten bij de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in september. Doel is dat daar een resolutie wordt aangenomen die zich uitspreekt tegen de doodstraf op blasfemie.
In de ‘Intergroep voor Vrijheid van Godsdienst of Geloof en Religieuze Tolerantie’ zijn de meeste fracties in het Europarlement vertegenwoordigd, maar niet de socialisten en alles links daarvan. Uit Nederland zitten de Europarlementariërs Peter van Dalen (ChristenUnie) en Bert-Jan Ruissen (SGP) erin.















